Foto: Tero Vesalainen/Shutterstock
Deepfake-video’s, zeer realistische nepadvertenties en overtuigende ‘analisten’ met kunstmatige intelligentie (AI) is online beleggingsfraude een stuk eenvoudiger en beter schaalbaar. Criminelen zetten deze techniek steeds vaker in om individuen te misleiden met nagemaakte video’s of geluidsfragmenten van een bekende of vriend.
De Autoriteit Financiële Markten (AFM) slaat alarm en waarschuwt tegen deze vorm van online fraude.
Liever kijken dan lezen? Volg Crypto Insiders op Instagram voor korte video’s met de belangrijkste crypto-updates.
AFM waarschuwt voor neppe advertenties met AI
YouTube en andere platforms staan inmiddels vol met deepfakes waarin Nederlandse financieel experts zogenaamd cryptomunten of tradingbots promoten. Zo werd oud-DNB-president Nout Wellink in een deepfake-advertentie opgevoerd als iemand die via zijn WhatsApp-groep maandelijks tienduizenden euro’s winst zou beloven met obscure cryptomunteb. Wellink reageerde geschokt en zei dat hij “nooit van zijn leven” een crypto-investering zou aanraden.
De AI-ontwikkeling gaat zo snel dat criminelen deze technieken inmiddels precies afstemmen op individuele consumenten. Dit staat ook wel bekend als ‘hyperpersonalisatie’. In een nieuw rapport waarschuwt de AFM voor deze technologie. in een nieuw rapport.
In het rapport staan geen cijfers. maar uit verschillende onderzoeken blijkt dat fraude met AI en nepvideo’s sterk toeneemt. Uit onderzoek van Signicat blijkt dat bij 6,5 procent van alle fraudepogingen nu gebruikt maakt van video’s die soms bijna niet van echt te onderscheiden zijn. Drie jaar geleden was dat nog maar 0,1 procent.
Ook wijst de AFM in het rapport op de kwetsbaarheid van de financiële markten. De stellen dat door de aanhoudende geopolitieke spanningen, er waakzaamheid en weerbaarheid nodig is. Daarnaast onderstreept het rapport het belang van Europese samenwerking om deze vorm van criminaliteit tegen te gaan.
Invloed van AI op de fraudewereld
Wat AI anders maakt dan eerdere vormen van fraude, is vooral de schaal en de kwaliteit. De techniek levert kant-en-klare tools om stemmen en gezichten na te bootsen, teksten te genereren en duizenden varianten van dezelfde scam automatisch uit te sturen.
AFM-bestuursvoorzitter Laura van Geest geeft toe dat de toezichthouder de golf niet volledig kan keren: criminelen krijgen de technologie “bijna als pakketje aangeboden” en opereren vaak over landsgrenzen heen.
Een maand geleden sloeg de AFM al alarm over beleggingsfraude via chatapps als WhatsApp en Telegram. Consumenten worden ongevraagd toegevoegd aan groepen waar “exclusieve” tips over crypto en aandelen rondgaan. Soms gebruiken oplichters willekeurige namen, soms stelen ze die van bekende analisten of auteurs.
Met deze toename in fraude verschuift de focus steeds meer naar bewustwording. De AFM wijst op een aantal duidelijke rode vlaggen: ongevraagd in een beleggingsgroep gedropt worden, beloften van gegarandeerde winst, extreem hoge rendementen en druk om onmiddellijk geld of crypto over te maken.
Is dit hét moment om in te stappen? Start met gratis crypto
De bitcoin koers blijft bewegen. Denk jij dat dit hét moment is om bitcoin, xrp of een andere crypto te kopen? Bitvavo, de grootste exchange van Nederland, nodigt je uit. Meld je vandaag aan en ontvang €10 gratis crypto naar keuze.
Een account aanmaken duurt 2 minuten en is helemaal gratis.
Bekijken & meepakken
